UZUN SÜRE OTURMAYIN
Hareketli bir yaşam sağlığı korumanın “emniyet supabı” olsa da biz hala hareket için fırsat yaratmaktan daha fazla çabayı hareket etmemek için bahane bulmaya harcıyoruz. Tek suçlu tabiî ki biz değiliz, şartlar da bizi zorluyor biraz. Örneğin modern (yeni) hayatın şartları da hareket etmemize izin vermiyor. Yürümemize, merdiven ya da yokuş tırmanmanıza müsaade etmek bir yana bizi koltuklara yapıştırıyor. Spora zaman ayırma ise adeta “lüks tüketim”e giriyor. Genelde bahanemiz aynı: “İşten güçten vakit ayıramıyorum!” Oysa çalışırken yani işte de yapılabilecek hareketler var. “Evet, biliyorum iş yerinde asansör yerine merdiven kullanmalıyız. Telefon etmek yerine doğrudan gidip konuşmak da adım sayımızı artırıyor” dediğinizi duyar gibiyim. Lütfen uzun süre oturmayın. Hiç olmazsa saat başı kalkıp 3-5 dakika tur atın! Aktaracağım yeni bilgi bu önlemlerin bir “tık” ötesinde. Ne mi yapacağız? Buyurun…
ÖNEMLİ
YENİ BİR ARAŞTIRMA…
Çoğumuzun 8-10 saati ofislerde masa başında oturmakla geçiyor. Bu hareketsiz saatlerin olumsuz birikimi çok önemli. İş yerlerimizde “neler yapabiliriz” e bir bakmak, sorunu daha derinlemesine araştırmak gerekiyor. İngiltere Halk Sağlığı Birimi de öyle yapmış. Büro çalışanlarının % 65-70’inin zamanlarının çoğunu oturarak geçirdiklerini gözlemleyen uzmanlar kalp-damar hastalıkları, şeker hastalığı ve bazı kanser türlerinin yaygınlığı açısından bu durumu incelemeye almışlar. Profesör John Buckley tarafından yürütülen araştırmada ofiste çalışan ama daha uzun süre ayakta duranların kan şekeri düzeylerinin daha çabuk normale indiği, kan basıncı iniş çıkışlarının aşırı uçlara kaymadığı, daha fazla kalori harcadıkları saptanmış. Wellbeing uzmanı Dr. Ann Hoskins, aktif olmanın sadece beden sağlığı için değil ruh ve zihin sağlığı için de vazgeçilmez olduğunu söylüyor ve ekliyor: “Oturarak geçirilen uzun ofis saatlerini kısa ortam değişiklikleri ve hareketli zaman dilimleri ile bölmenin büyük değişiklikler yapacağını, üretimi, yaratıcılığı, yararlanılabilirliği artırıp hastalanma riskini ve işe gelmeme sorunlarını azalttığını unutmayalım!” İskandinav ülkelerinde başlatılan “iş yerinde ayakta çalışma” uygulamasının % 90’a varan yaygınlıkla uygulanabiliyor olması ise çok büyük bir başarı. Uygulamanın çalışan sağlığına katkısı ise önümüzdeki dönemlerde yapılacak araştırmalarla ortaya çıkacak. Sonuç net ve kesin. Ayakta geçirilen saatler oturarak kaybedilen zamanlara göre bedene de ruha da çok ama çok daha faydalı…
UYARI
AYAĞA KALKIN!
Özellikle son birkaç ayda yayınlanan ciddi bilimsel çalışmalar bakın ne diyor…
- Günde 5000 adımdan fazla (ortalama 7500-10000) adım atanlarda ne kilo sorunu var ne de ciddi ve kronik bir hastalık! Peki, bunu yapacak 40-45 dakikanız yok mu?
- Sadece 20 dakikalık tempolu yürümeniz de işe yarıyor. Dakikada 100-120 adımlık bir tempo ile 20 dakika yürümeniz de faydalı neticeler veriyor. Buna da mı imkân bulamadınız?
- Sabah ve akşam yapacağınız 10’ar dakikalık yürüyüşler de faydalı. Yine mi olmadı?
- Saat başı yapacağınız 2 dakikalık egzersizlerin, kısacık yürümeler, merdiven tırmanmaların da sağlığınıza “ilaç gibi” etkileri var. Hala “bunu da beceremiyorum” mu diyorsunuz? Buyurun son bilgiye…
- Günde 2 saat ayakta durmanız, yani oturmayı bırakıp ayakta işinizi, gücünüzü yapmanız halinde bile bedeniniz ve ruhunuz size minnettar kalıyor.
HATIRLATMA
KABIZLIK NOTLARI
Süt kabızlık yapar mı?
Gaz ve kabızlık sorununuz varsa sütten uzak durun. Onun yerine yoğurdu tercih edin.
Kefir kabızlığa iyi geliyor ama gaz yapıyor, ne yapmalıyım?
Kullandığınız kefirin dışında gaz yapan başka bir sorumlu aramalısınız çünkü kefir gaz yapan bir içecek değildir.
Uzun süredir düzenli olarak kefir içiyorum, bir zararı olur mu?
Hayır. İstediğiniz kadar kefir içebilirsiniz. Kefiri beslenme düzeninizin bir parçası haline getirmenizi öneriyorum, yeter ki evde kendinizin hazırladığı kaliteli bir kefir olsun.
Papatya çayının kabızlığa iyi geldiğini duydum doğru mu?
Evet doğru. Günde 2-3 bardak papatya çayı içebilirsiniz. Dilerseniz akşamları papatya melisa karışımı bir çay içerek uykunuzu derinleştirebilirsiniz.
Zeytinyağı içmek işe yarar mı?
Zeytinyağının faydalı olması, bağırsağı kayganlaştırması için bir yemek kaşığından fazla olması gerekir. O zaman da kalorisi yüksek olur, dikkat edin.
Domates salatalık gibi şeyleri midem kabul etmiyor, neden acaba?
Domatesin mideyle ilişkisi pek iyi değildir. Özellikle reflüsü olanlarda, domates ve domates suyu maalesef rahatsızlık yaratan bir besindir.
KARACİĞER
9 MÜHİM ÖNERİ…
• Sağlıklı besleniyor olabilirsiniz ama eğer kiloluysanız karaciğeriniz yine tehdit altında demektir. Karaciğer için önemli bir tehlike de kilo sorunudur.
• Fazla meyve yemek de karaciğeri kötü etkiler, özellikle meyve sularından kaçınmaya özen gösterin.
• En büyük düşman, içine früktoz katılmış hazır yiyeceklerdir. Paketlenmiş gıdalardan, pastane mamullerinden uzak durun. Paketlenmiş gıdaların karaciğere zarar veren birçok kimyasal da içerdiğini unutmayın.
• Reçel, bal ve tatlılar insülini tahrik eder bu da karaciğerin yağlanmasına neden olur.
• Hamilelik de karaciğer yağlanmasına neden olan faktörlerden biridir. Bu yüzden hamilelerin ağrı kesiciler, antibiyotikler konusunda çok daha dikkatli olması gerekiyor, çünkü karaciğeri yoran ilaçların ve ağrı kesicilerin karaciğer krizi ya da komasına neden olma ihtimali daha yüksek.
• Hareketsizliğin kendisi de çok önemli bir risk faktörü.
• Karaciğerinizle barışık bir hayat sürmek istiyorsanız tükettiğiniz yiyeceklerin içeriklerinden emin olun ve diyetiniz mümkün olduğunca işlenmemiş, doğal besinlerden oluşsun.
· Alkol karaciğerin en mühim düşmanıdır.
· Bilinçsiz ilaç kullanmak karaciğer için tehdittir. Özellikle karaciğere zarar verebilecek ilaçlardan uzak kalmak gerekir.
KESİP SAKLAYIN
HANGİ YİYECEĞİ NEREDE, NE KADAR SÜRE SAKLAYABİLİRSİNİZ?
Havaların ısınması ile birlikte yiyeceklerin saklama koşulları konusunda daha tedbirli davranmak zorunlu hale geldi. Yaz aylarında sıklıkla karşılaşılan besin zehirlenmelerinden korunmak istiyorsanız listemizi mutfağınızdan eksik etmeyin!
|
PAKETLENMİŞ, KAPALI DURAN YİYECEKLER |
DIŞARDA |
BUZDOLABINDA |
DERİN DONDURUCUDA |
|
TAVUK |
2 SAAT |
1-2 GÜN |
1 YIL |
|
KIRMIZI ET |
2 SAAT |
1-2 GÜN |
6-9 AY |
|
BALIK |
2 SAAT |
1-2 GÜN |
6-9 AY |
|
TEREYAĞ |
1 SAAT |
1-3 AY |
6-9 AY |
|
PEYNİR |
1 SAAT |
2-4 AY |
6-8 AY |
|
SÜT |
1 SAAT |
5-7 GÜN |
1 AY |
|
YUMURTA |
1 SAAT |
3-4 HAFTA |
ÖNERİLMEZ |
|
YOĞURT |
1 SAAT |
2-3 HAFTA |
1-2 AY |
|
SALÇA |
5 GÜN |
3-4 AY |
5-12 AY |
|
ZEYTİN |
1 HAFTA |
4-5 AY |
6-12 AY |
|
EKMEK |
1-2 GÜN |
1-2 HAFTA |
2-3 AY |
|
KARPUZ |
1 HAFTA |
2 HAFTA |
8-12 AY |
|
ÇİLEK |
1 GÜN |
5-7 GÜN |
6-8 AY |
|
ŞEFTALİ |
1-2 GÜN |
5-8 GÜN |
8-12 AY |
|
KAVUN |
1 HAFTA |
2 HAFTA |
8-12 AY |
|
ÜZÜM |
3-5 GÜN |
7-10 GÜN |
8-12 AY |
|
ELMA |
2-3 GÜN |
1-2 AY |
8-12 AY |
DYT. NİLÜFER BAYRAM
10.06.2015