Hafifleyin Gençleşin
Yerküredeki üç ana besin unsurunun adını bir çırpıda sayabiliriz: proteinler, karbonhidratlar ve yağlar... “Dengeli beslenme” söz konusu olduğunda da, her insanın söyleyebileceği birkaç söz mutlaka vardır: “Tek besin grubuna ağırlık vermeden, farklı türdeki gıdaları tüketmek” ilk akla gelendir. Ancak konunun ayrıntılarına doğru yol aldıkça çoğumuz, bilgimizin yeterli olmadığını hissederiz; bu dengenin pratikte, yani mutfakta ya da sofrada nasıl kurulacağını tam kestiremeyiz.
Günlük konuşmalarımız kadar reklam sektöründe de yaygın bir deyimdir dengeli beslenme. Özellikle hazır gıda ürünleri için çok sevilen ve çok kullanılan bir reklam sloganı. Peki ya uygulamada? Tek bir ürünle ya da hazır bir yemekle mümkün müdür böyle bir dengeyi sağlamak? Giderek daha hızlı yaşayan insanoğlunun günlük alışkanlıkları ve zorunlulukları arasında böyle bir dengeyi kurabilmesi kolay mıdır? Yemek masasının üç simgesel ayağını; yani protein, karbonhidrat ve yağı aynı ölçüde mi tüketmelidir dengeyi sağlayabilmek için?
Doğru beslenme konusu içinde ilerlemeden önce bir noktayı tam olarak aydınlatmakta fayda var: Doğru beslenme başlığı, herhangi bir şekilde herhangi bir perhizi, -ya da daha yeni ve sevilen kullanımıyla- rejimi, diyeti içermemekte; yaşamımızın herhangi bir uzunluktaki herhangi bir kesitine değil, doğrudan kendisine, tümüne açılım sağlamaktadır. Kilo almak veya vermek, incelmek ya da beden küçültmek için değil, bir ömür boyu sağlıklı beslenmek içindir. Boğazımızdan geçerek sindirim sistemimiz tarafından karşılanan gıda maddelerinin, organizmamızın diğer tüm sistemleri için en üst düzeyde yararlı, en alt seviyede zararlı olmaları adınadır.
İster dengeli ister doğru beslenme diyelim, bir diyetin içeriğini, oluşumun tanımlamak için bazı oranlar kullanacağız mecburen.
Klasik oranlara bakalım önce: %55-60 karbonhidrat, %12-15 protein ve %25-30 yağ...Peki, neyin yüzdeleri bunlar? Alınan gıdanın hacminin mi, ağırlığının mı? İkisi de değil: Günlük toplam kalori değerinin. Yani enerji yoğunluğu ve yakıt kalitesinin oranlarıdır bu yüzdeler...
29.03.2011